© Bản quyền thuộc về Đặng Đức Lộc

Thưởng Tết bằng hiện vật: nghe thôi đã chạnh lòng

Thứ tư - 18/12/2019 23:57
“Thay vì chỉ thưởng Tết cho người lao động bằng tiền, bắt đầu từ ngày 1/1/2021, người sử dụng lao động có thể quy đổi tiền thưởng bằng hiện vật” -  đây là điểm mới trong Bộ luật Lao động 2019 vừa được thông qua. Là một người lao động, trước thông tin này tôi thực sự thấy chạnh lòng.

Theo quy định, hiện vật thưởng Tết có thể là hàng hóa, dịch vụ của doanh nghiệp, hoặc các hình thức phiếu mua hàng… Tuy nhiên, với người lao động khái niệm hiện vật thưởng tết này vẫn chung chung và không đáp ứng đúng nhu cầu vào dịp Tết.

Cụ thể, những ngày Tết với người lao động có hai điều mà họ khát khao: (1) được đoàn tụ với gia đình, (2) được sắm sửa Tết cho bản thân và người thân. Đặc biệt là với những người lao động xa quê và có đồng lương khiếm tốn thì Tết dường như là dịp duy nhất trong năm để họ thực hiện khát khao đó. Vì thế, nếu thưởng Tết bằng hiện vật thì không khác nào “ép” những người lao động này phải từ bỏ hai niềm vui trong dịp Tết của họ.

Đã có ý kiến cho rằng, người lao động có thể bán hiện vật này để lấy tiền, hoặc nhượng lại cho người thân, bạn bè, những người có nhu cầu, nhưng đây là một điều rất chông chênh với người lao động. Ai cũng biết hiện vật là hàng hóa, dịch vụ mang giá trị 10 nhưng khi bán ra (nhất là trong tâm thế của người bán… phải bán gấp) thì giá trị rớt thảm hại xuống 5, 6. Đó là chưa kể đến việc hiện vật thưởng Tết là loại nào, có thực sự bán được hay dùng được đối với từng người lao động hay không? Ví dụ, nếu Tết người lao động nhận thưởng dầu ăn, gạo, mì gói, phiếu mua hàng tại siêu thị… thì sẽ phải bán cho ai trong những ngày cuối năm (để được đúng giá trị tiền thưởng)?

Còn chuyện mang về quê những hiện vật này lại dẫn đến một câu chuyện khác, rắc rối hơn. Cụ thể, thử hình dung câu chuyện người lao động nhận được hiện vật như trên và phải mang về quê thì họ phải bỏ ra một khoản phí chuyên chở cho máy bay, tàu lửa, xe đò (hàng hóa ký gửi thường bằng với giá vé), trong khi giá vé đi lại ngày Tết thường rất cao. Đó là chưa kể đến những rắc rối khi mà giao thông ở nước ta vẫn chưa hoàn thiện, năm nào cũng dễ thấy hình ảnh hàng dài xe nối đuôi nhau trong cảnh tắc đường.

Mặc dù, Bộ Lao động, Thương binh và xã hội đã lên tiếng rằng người lao động có thể từ chối nếu hiện vật không phù hợp. Tuy nhiên, cá nhân tôi nghĩ việc này có thể dẫn đến những thủ tục hành chính phức tạp với người lao động, đặc biệt là dịp cuối năm (làm đơn xin trả lại? chờ phê duyệt? được trả lại đúng số tiền thưởng?). Hơn thế, chuyện “hiện vật không phù hợp” mỗi người mỗi ý kiến, khó lòng mà có “người đại diện” được.

Tiền thưởng Tết vốn không bắt buộc, nhưng nó có ý nghĩa rất lớn với người lao động. Người Việt Nam ta có câu “10 đồng tiền công, không bằng một đồng tiền thưởng” để nói lên giá trị là tiền thưởng với người lao động, đặc biệt là vào dịp Tết. Còn hiện vật có lẽ nên dừng lại ở hình thức “món quà” dành trong những trường hợp khác, lúc đó sẽ văn minh và có ý nghĩa với người lao động hơn.

Cuối cùng, chỉ có những người no đủ mới không cần lo chuyện tiền thưởng Tết, còn người lao động thì đó là một nhu cầu. Và những con số sẽ gần gũi, thiết thực hơn so với hiện vật trong nhu cầu của người lao động. Do đó, dù quy định đã được thông qua, vẫn mong những người sử dụng lao động, trong không khí phấn khởi cuối năm hãy gắng đáp ứng mong chờ thưởng Tết bằng tiền của người lao động. Hãy để họ được tự do lựa chọn những “hiện vật Tết” mà họ mong mỏi suốt năm qua, thay vì ngậm ngùi nhận những hiện vật thưởng mà bán cũng chẳng xong, đem về cũng chẳng được.

 
Bài đã đăng trên Tuổi trẻ ngày 19/12
 
 Tags: tuổi trẻ

Tổng số điểm của bài viết là: 23 trong 5 đánh giá

Xếp hạng: 4.6 - 5 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật